Đăng bởi: Âu Trường Sơn | Tháng Một 28, 2011

Các lệnh trong DOS

Gồm hai nhóm lệnh: Nội trú và Ngoại trú.

a. Lệnh nội trú  (internal command)

Lệnh nội trú là những lệnh nằm thường trực trong bộ nhớ máy khi đã được khởi động và sẵn sàng thực hiện lệnh khi ta gọi đến. Lệnh nội trú nằm trong phần khởi động của MS-DOS chứa trong các file COMMAND.COM, IO.SYS và MSDOS.SYS.

+ Tập tin COMMAND.COM là tập tin quan trọng nhất, có nhiệm vụ thông dịch lệnh và xử lý các lệnh nội trú. Khi khởi động máy, COMMAND.COM được nạp vào bộ nhớ RAM. Khi nhận được lệnh từ bàn phím, tập tin này sẽ nhận diện và điều khiển việc thi hành các lệnh từ người sử dụng.

+ Hai tập tin IO.SYS và MSDOS.SYS là hai tập tin ẩn, nó cũng được nạp vào RAM khi khởi động máy. Chúng có nhiệm vụ quản lý và điều khiển các thiết bị ngoại vi và các tập tin trên đĩa.

Tập lệnh nội trú gồm các lệnh chính thường dùng như:

· Các lệnh liên quan đến thư mục: DIR, CD, MD, RD, PATH, TREE, …

· Các lệnh liên quan đến file: TYPE, DEL, COPY, REN, …

· Các lệnh thời gian: TIME, DATE

· Các lệnh khác: PROMPT, CLS, VER, VOL,…

Các lệnh nội trú cơ bản:

* Chuyển ổ đĩa:

Cú pháp :                    <Ký tự ổ đĩa : > hoặc   < drive : > 

Với drive: là ổ đĩa cần chuyển đến.

Muốn chuyển từ ổ đĩa C sang ổ đĩa A ta gõ  C:\> A: rồi nhấn nút Enter. Tương tự  chuyển từ A: sang U: ta gõ lệnh U:

* Liệt kê thư mục (DIR)

Hiển thị danh sách các tập tin và các thư mục con có trong thư mục.

Cú pháp:         DIR [drive :] [path][/P][/W][/A : attribs][/O : sortorder] 

Ghi chú:

/P  :      hiển thị từng trang màn hình (Page)

/W :     hiển thị theo hàng ngang (Wide), lượt bỏ bớt số liệu về kích thước byte, ngày, giờ.

/A :       hiển thị thuộc tính (Attribut) của file

/Option: các ý định hiển thị trật tự sắp xếp:

N : theo alphabetic tên file;

E  : theo alphabetic tên phần mở rộng

S  : theo kích thước bytes (từ nhỏ đến lớn)

D : theo ngày tháng và giờ (từ trước đến nay)

G : theo nhóm thư mục trước

* Tạo thư mục mới (Make Directory – MD)

Tạo một thư mục mới trong ổ đĩa hoặc thư mục hiện hành.

Cú pháp:         MD [drive :][path]<tên thư mục mới> 

* Ðổi thư mục (Change Directory – CD)

Cú pháp:         CD [drive :] {path} 

Ví dụ 4.5          C:\>CD PASCAL sẽ có            C:\PASCAL>_

Ghi chú:

– Từ thư mục con, muốn trở về thư mục cha, ta gõ:   CD..

– Nếu muốn về thẳng thư mục gốc, ta gõ:                  CD\

– Ðể hiển thị đường dẫn hiện hành, ta gõ:                  CD

* Xem nội dung tập tin trên màn hình (TYPE)

Cú pháp:         TYPE [drive:][path]<file name> 

Ghi chú:

– Lệnh TYPE dùng hiển thị một tập tin văn bản chứa mã ASCIIï mới đọc được.

– Các file chứa mã nhị phân của chương trình như các file *.EXE, *.COM, *.BIN,… thì khi gõ lệnh TYPE sẽ không đọc bình thường được.

* Xóa thư mục (Remove Directory – RD)

Xoá bỏ một thư mục con rỗng (không chứa các tập tin và thư mục con).

Cú pháp:         RD [drive :] <path> 

* Sao chép tập tin (COPY)

Cú pháp 1: sao chép tập tin sang một vị trí khác.

COPY [drive1 :][path1]<filename1>  [drive2:][path2][<filename2>]

Ghi chú:

– Muốn copy một nhóm tập tin, ta có thể dùng các ký tự đại diện của tập tin là dấu * hoặc ? trong <filename>

– Nếu không viết <filename 2> thì máy sẽ hiểu là sao chép mà không đổi tên tập tin. Khi đó ổ đĩa [drive1:] phải khác [drive2:] hoặc đường dẫn <path1> khác <path2>

– Khi không chỉ rõ Ổ đĩa và đường dẫn thì máy sẽ hiểu đang thực hiện trên ổ đĩa và thư mục hiện hành.

Cú pháp 2: cho phép nối các tập tin có sẵn thành một tập tin mới chung.

COPY <file 1> + <file 2>  [+ … + <file n>]  [<new_file>]

Ghi chú:

– Nếu không đặt tên tập tin mới thì tất cả các tập tin sẽ ghép chung vào <file 1>     – Nếu <new_file > đã có thì nội dung cũ sẽ được thay bằng nội dung mới.

– Tên <new_file > không được trùng với tên các tập tin cần ghép.

Cú pháp 3: sao chép tập tin ra máy in.

COPY <filename> PRN

Cú pháp 4: dùng lệnh COPY để tạo ra một tập tin văn bản đơn giản.

COPY  CON <filename>

Ghi chú:

–          Sau khi gõ Enter, ta có thể đánh vào một vài đoạn văn trên bàn phím tùy ý. Muốn kết thúc, đánh tổ hợp phím Ctrl+Z hay F6 và Enter để lưu trữ.

–          Khi gõ Enter để xuống dòng, ta không di chuyển con trỏ trở lên dòng trên được.

–          Lỗi văn bản sai không thể sửa nội dung trực tiếp khi đã lưu, ngoại trừ phải dùng các trình soạn thảo văn bản khác.

* Xoá tập tin (Delete – DEL)

Cú pháp:         DEL [drive:][path]<file name>[/P] 

Ghi chú:

– Có thể xoá một loạt <tên file> nếu dùng các ký tự * và ?

– [/P] tạo nhắc để xác định từng tập tin muốn xóa

– Xóa tất cả các tập tin thì dùng lệnh DEL *.*   khi đó máy sẽ hỏi lại :

All files in directory will be deleted      !           (Tất cả các tập tin sẽ bị xóa !

Are you sure (y/n) ? _                         Bạn có chắc không (y/n) ?)

Gõ y (yes) nếu muốn xóa tất cả và n (no) khi không muốn dùng lệnh xóa tất cả.

– Lệnh DEL không xóa các tập tin ẩn (hiden) và tập tin chỉ đọc (read only). Muốn xoá các tập tin này ta phải dùng lệnh ATTRIB ngoại trú để thay đổi thuộc tính của nó.

– Nếu DEL một thư mục thì xóa hết các tập tin trong thư mục đó.

* Ðổi tên tập tin (Rename – REN)

Cú pháp:         REN [drive:][path]<old_file>  <new_file>  

Ghi chú:

– <old_file> : tên tập tin cũ cần đổi      <new_file> : tên tập tin mới

– Trường hợp tập tin mới đã có tên rồi hoặc không có tập tin cũ, máy sẽ báo:

Duplicate file name or file not found

* Xóa màn hình (ClearScreen –  CLS)

Cú pháp:         CLS 

* Dấu đợi lệnh (PROMPT)

Cú pháp:         PROMPT [$text] 

Ghi chú:

– Lệnh này định dạng lại dấu đợi lệnh của MS-DOS theo ý riêng của người sử
dụng.

– $text là chuỗi các ký tự liên tiếp nhau, trước mỗi ký tự có ký hiệu $

$P        : ổ đĩa và thư mục hiện hành

$G       : dấu >

$L        : dấu <

$Q       : dấu =

$T        : giờ hiện hành

$D       : ngày hiện hành

$N        : ổ đĩa hiện hành

$V        : phiên bản của MS-DOS

$_        : xuống hàng

* Xem và chỉnh thời gian (TIME)

Cú pháp:         TIME  [hh:mm:ss]

Ghi chú:

– Sau khi Enter, trên màn hình sẽ xuất hiện giờ phút giây hiện tại của hệ thống.

Ví dụ 4.5:         TIME   

Current Time is 9 : 30 : 15

Enter new time : _

– Nếu không cần thay đổi thời gian, ta nhấn Enter để xác nhận.

– Muốn chỉnh thời gian, ta nhập giờ : phút : giây phù hợp tại vị trí con trỏ.

* Xem và chỉnh ngày tháng (DATE)

Cú pháp:         DATE  [mm-dd-yy]

Ghi chú:

– Sau khi gõ Enter, trên màn hình sẽ hiện ngày tháng năm hiện tại của hệ thống.

– Kiểu ngày tháng năm do người sử dụng thiết lập.

Ví dụ 4.6:         DATE 

Current date is Sun 09-15-96

Enter new date (mm-dd-yy) : _

– Nếu không muốn thay đổi ngày tháng của hệ thống, ta gõ Enter để xác nhận.

– Nếu muốn thay đổi ngày tháng, ta gõ theo thứ tự số : tháng-ngày-năm

Lưu ý:  khi gõ sai, máy sẽ báo : Invalid date (ngày tháng không hợp lệ). Khi đó ngày tháng của hệ thống vẫn giữ nguyên và ta phải dùng lệnh DATE để  nhập lại ngày tháng cho hệ thống.

Các máy tính Pentium hiện nay đều thể hiện phần năm là 4 con số, ví dụ :

Current date is  Fri 08-04-2000

b. Lệnh ngoại trú ( external command)

Lệnh ngoại trú cũng là những lệnh chứa các chức năng nào đó của điều hành nhưng ít được sử dụng hơn lệnh nội trú nên được để trên đĩa hay thư mục riêng để đỡ tốn bộ nhớ. Các lệnh ngoại trú phải được nạp từ đĩa vào trong bộ nhớ mới chạy được. Khi thực hiện xong câu lệnh, vùng bộ nhớ có chứa câu lệnh ngoại trú đó sẽ bị thu hồi. Các tập lệnh ngoại trú có phần mở rộng là EXE hay COM hoặc BAT. Khi gọi lệnh mà máy không tìm thấy trên màn hình hình sẽ xuất hiện câu báo lỗi Bad command or file name (Sai lệnh hoặc không có tên tập tin). Các lệnh ngoại trú như:

· Các lệnh liên quan đến ổ đĩa:  FORMAT, LABEL, CHKDSK, DISKCOPY, …

· Các lệnh liên quan đến tổ chức hệ thống: SYS, TREE, DELTREE, …

· Các lệnh liên quan đến tập tin:  UNDELETE, ATTRIB, FIND, …

· Các lệnh khác: PRINT, GRAPHICS, SORT, …

Một số lệnh ngọai trú thường dùng:

* Tạo khuôn đĩa (FORMAT)

Lệnh FORMAT có tác dụng khởi tạo khuôn cho một đĩa mới hay tạo lại dạng khuôn cho đĩa cũ. Khi thực hiện lệnh FORMAT xong thì toàn bộ dữ liệu trong đĩa cũ hoàn toàn bị xoá sạch.

Cú pháp:         FORMAT  [drive :][/S][/U][/Q][/V[:label]] 

Ghi chú:

– Tham số /S     dùng để tạo ra đĩa hệ thống. DOS sẽ tạo dạng và chép vào đĩa 3
file hệ thống là COMMAND.COM (file hiện), IO.SYS và MSDOS.SYS (file ẩn).

– Tham số /U  thực hiện format không điều kiện (Unconditional)

– Tham số /Q  thực hiện format nhanh (Quick)

– Tham số /V[:label ] để chỉ định tên nhãn (label) của đĩa

Ví dụ 4.7:         muốn format bình thường ổ đĩa A:

C:\>format A: 

Insert new diskette for drive A :                       (Ðưa đĩa mới vào ổ A:

and press ENTER when ready …                   và ấn phím Enter khi sẵn sàng …)

Sau đó là quá trình format. Ta có thể quan sát quá trình này qua số % đã thực hiện. Khi format xong, máy sẽ hiển thị dòng yêu cầu cho tên đĩa và bạn có thể cho tên đĩa với tối đa 11 ký tự và được quyền sử dụng ký tự trống, nếu không cần đặt tên, ta có thể nhấn Enter cho qua luôn.

Checking existing disk format             (Kiểm tra sự tồn tại đĩa định dạng

Saving UNFORMAT information                     Lưu các thông tin UNFORMAT

Verifying 1.44 M                                               Thử 1.44 M

(90% persent completed)                               (90% phần trăm đã hoàn tất)

Format complete.                                           Hoàn tất định dạng

Volume label (11 characters, Enter for none) ?Tên nhãn (11 chữ, Enter nếu không)?

1,457,644   bytes total disk space             1,457,644 tổng số bytes trên đĩa

1,457,644   bytes available on disk            1,457,644 bytes dùng được trên đĩa

512 bytes in each allocation unit    512 bytes trên mỗi đơn vị allocation

2,847 allocation units avalable on disk  2,847 đơn vị allocation còn trống trên đĩa

Volume Serial Number is 2264 – 14E2           Số sơ-ri của đĩa là 2264 – 14E2

Format another (Y/N) ?                                   Ðịnh dạng đĩa khác không (Y/N) ?

Gõ Y nếu muốn định dạng dĩa khác, N nếu muốn trở về.

* Thay đổi thuộc tính của file (ATTRIB)

Mỗi tập tin đều có 4 thuộc tính (attribute) : R, S, H, A.

Read Only      :  Thuộc tính chỉ đọc, không thể thay đổi nội dung

System           :  Thuộc tính hệ thống, hệ điều hành DOS sẽ chú ý đặc biệt.

Hidden           :  Thuộc tính ẩn, khi dùng lệnh DIR sẽ không thấy.

Archive           :  Thuộc tính lưu trữ, thường dùng với các lệnh như BACKUP, XCOPY   … để tạo ra các file dự phòng.

Cú pháp:

ATTRIB [-R|+R] [-S|+S] [-H|+H] [-A|+A] [drive:][path]<file name>

Với dấu | là hoặc, hoặc chọn  đặt (+) thuộc tính hoặc  xóa (-) thuộc tính của tập tin.

* Liệt kê cây thư mục TREE

Cú pháp:         TREE [dirve :] [path] [/F] [/A] 

Ghi chú:

/F :       Thể hiện tên các tập tin trong từng thư mục

/A:        Dùng ASCII thay cho các ký tự mở rộng

* Xóa cây thư mục DELTREE

Lệnh này xóa thư mục được chỉ định và tất cả cac thư mục con, tập tin của nó.

Cú pháp:         DELTREE [/y] [dirve :] [path] <directory name>

Ghi chú:

directory name là tên thư mục đại diện cho một cây (nhánh) thư mục cần xóa.

Nếu có tùy chọn /y có nghĩa là người sử dụng đã xác nhận việc xóa cây thư mục này là chắc chắn.

* Phục hồi file đã bị xóa (UNDELETE)

Ta có thể khôi phục lại các file đã lỡ bị xóa do dùng lệnh DEL, miễn là vùng chứa file này trong đĩa chưa bị các file khác chép chồng lên và nhất thiết ta phải nhớ ký tự đầu tiên của tên file.

Cú pháp:         UNDELETE [drive:][path]<file name> 

* Di chuyển file MOVE

Ðể dời file từ nơi này sang nơi khác (thay vì dùng COPY và DEL)

Cú pháp 1:      Di chuyển tập tin

MOVE [drive:][path]<file name>  <destination>

Với destination là nơi di chuyển các files đến.

Cú pháp 2:      Ðổi tên thư mục

MOVE [drive:][path]<old-directory>  <new-directory>

* In văn bản ra máy in (PRINT)

Có thể in trực tiếp các file văn bản chứa mã ASCII ra máy in.

Cú pháp:         PRINT </D: device>[drive:][path]<filename> 

Nếu muốn in trực tiếp các thông tin hiển thị trên màn hình ta có thể dùng tổ hợp phím  Shift + PrintScreen sau khi bật máy in lên.

Tùy chọn  Device dùng để khai báo cổng máy in COM1, COM2, … hoặc LPT1, LPT2, …

(ST)


Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

Danh mục

%d bloggers like this: